Schönberg

Het Kol Nidrei als autobiografie van Arnold Schönberg

[Een deel van dit artikel verscheen in: De Nieuwe Muze 2026-5; een ander deel in De Vrijdagavond van 11 en 18 september; onderstaand een versie waarin beide publicaties zijn gecombineerd.] Veel mensen kennen Max Bruchs compositie voor cello en orkest Kol Nidrei. Bruch gebruikte in het eerste deel hiervan een geliefde melodie van het joodse gebed dat Kol Nidrei heet. Dat heeft een belangrijke plek in de dienst voorafgaand aan Grote Verzoendag. Minder bekend is dat ook Arnold Schönberg een compositie op zijn naam heeft staan met dezelfde naam. Daarachter steekt een buitengewoon interessant verhaal.  Over het Kol Nidrei De herfst heeft…

Lees verderHet Kol Nidrei als autobiografie van Arnold Schönberg

Kandinsky’s atonale kleurenpracht

Lees meer over het artikel Kandinsky’s atonale kleurenpracht

Op 2 januari 1911 vond in München een concert plaats dat welbeschouwd gezien kan worden als een kantelpunt in de westerse kunstgeschiedenis. Op het programma stonden de eerste atonale composities van Arnold Schönberg. Daarin liet hij de gebruikelijke tonaliteit van de klassieke muziek achter zich. Dat was indertijd een revolutionaire vernieuwing. In het gebruikelijke tonale systeem van de westerse muziek bestaat er een hiërarchie tussen de noten van een toonladder en is er in beginsel één rust- en eindpunt: de eerste noot van een toonladder (tonica). Akkoorden kunnen consonantisch klinken, maar natuurlijk ook dissonant, maar uiteindelijk komen we uit bij…

Lees verderKandinsky’s atonale kleurenpracht